Beleidsplan

Beleidsplan 2019-2021 Stichting Odensehuis de Linde Delft
‘Vergeet dementie, onthoud de mens’

Achtergrond Odensehuisconcept
In de Deense stad Odense formeerde zich bijna twintig jaar geleden een groep mensen bestaande uit personen met dementie en hun mantelzorgers. Hun gemeenschappelijke doel was het creëren van een inloop-, advies-, en ontmoetingscentrum voor mensen die zich in dezelfde situatie bevonden als zij. In 2000 openden de deuren van dit centrum en zochten gelijkgestemden elkaar op om op informele wijze en in een ongedwongen setting elkaar van advies en ondersteuning te voorzien. Het centrum draait tot op de dag van vandaag nog op dezelfde principes en op de inzet van gelijkgestemden en vrijwilligers in combinatie met een beroepskracht.
Vijf jaar na het openen van dit centrum in Odense formeerde zich in Nederland een groep mensen vanuit hun gemeenschappelijke visie op de zorg voor personen met dementie. Zij brachten een bezoek aan het centrum in Denemarken. Verbluft door haar doeltreffendheid en resultaten besloten zij in de vorm van een werkgroep de levensvatbaarheid van eenzelfde concept in Nederland te onderzoeken. In 2008 openden zij in Amsterdam de deuren van een inloop-, advies-, en ontmoetingscentrum en vernoemden het naar het voorbeeld dat zij in Denemarken hadden gevonden: het Odensehuis. Tien jaar later telt Nederland ruim 30 Odensehuizen. Dit type niet gereguleerde ondersteuning voor personen met dementie en hun mantelzorgers blijkt een gevoelige snaar te raken en een gat te dichten in het aanbod van reguliere en gereguleerde zorg.

In Nederland hebben ruim 270.000 mensen dementie. Onder hen bevindt zich een groep van ongeveer 12.000 mensen die jonger zijn dan 65 jaar. Dementie op jonge leeftijd begint meestal tussen de 40 en 65 jaar. Het totaal aantal mensen met dementie in Nederland zal de komende 25 jaar verdubbelen tot ruim een half miljoen. Er zijn in Nederland ruim 300.000 mantelzorgers dementie, mensen die zorgen voor iemand met dementie die thuis woont. Gemiddeld geven mantelzorgers 20 uur per week zorg gedurende 5 jaar en in de helft van de gevallen in combinatie met een baan en/of de zorg voor kinderen.

Odensehuis de Linde Delft en demografische gegevens gemeente Delft
Gebaseerd op cijfers van Alzheimer Nederland wonen er ongeveer 1500 mensen met de diagnose dementie in Delft. Van deze 1500 mensen woont ongeveer 70% nog thuis. Van de 70% gediagnostiseerde thuiswonende mensen met dementie is een groot deel in staat om gebruik te maken van het Odensehuis de Linde Delft. Daarnaast is het Odensehuis ook bestemd voor de groep senioren in Delft met geheugenverlies zonder diagnose. In Delft wonen tenslotte ongeveer 1900 naasten/mantelzorgers van mensen met dementie. Het is al lange tijd bekend dat deze groep mensen zwaar belast is en meer gezondheidsproblemen ondervinden dan personen die geen mantelzorg verlenen. Ook voor deze groep mensen opent het Odensehuis de Linde Delft haar deuren. Het Odensehuis zal gehuisvest worden in de wijk Tanthof. Dit gebied heeft te maken met een vergrijzende bevolking: 50% van de bewoners is ouder dan 45 jaar.

Visie Odensehuis de Linde Delft
Het Odensehuis de Linde Delft is een laagdrempelig inloophuis voor personen met dementie en hun naasten. Zowel voor personen met een Nederlandse achtergrond als met een migratieachtergrond. Maar ook voor eenieder die van betekenis wil zijn in de levens van deze individuen en die deel wil uitmaken van de sociale groep die binnen de muren van het Odensehuis de Linde Delft zal ontstaan. Wij spreken in deze context liever van een ‘inloopthuis’, in plaats van een inloophuis. Het Odensehuis de Linde Delft is in de kern namelijk allereerst een thuis. Niet simpelweg omdat wij willen dat onze doelgroep zich hier thuis gaat voelen, maar omdat zij hier van dezelfde vrijheid, vrijblijvendheid, veiligheid, vertrouwdheid en verantwoordelijkheid moeten kunnen genieten als thuis. Zij zijn niet slechts bezoekers, zij zijn onderdeel van het huis. Sterker nog, de vorm en inhoud van het Odensehuis is het gezamenlijke product van deze groep mensen. Zij zijn namelijk degenen die de dagelijkse activiteiten initiëren en mede organiseren in nauwe samenwerking met de coördinator. Het is dan ook een plek waar mensen niet alleen recreëren, maar vooral ook creëren. In andere woorden, de personen met dementie, de naasten/mantelzorgers en iedereen die zich bij hen aansluit maken zich het Odensehuis eigen. De term ‘ownership’ loopt dan ook als rode draad door alle facetten van het concept heen.

Iedereen is gelijk
Met of zonder dementie, elke deelnemer heeft dezelfde rechten en plichten. De nadruk op inclusie maakt dat in het Odensehuis de Linde Delft vooral zal worden gekeken naar wat personen met dementie wél kunnen.
Wat zijn hun talenten en hoe kunnen die worden ingezet ten goede van het Odensehuis? Inclusie baant zodoende de weg tot empowerment. Dit is een doeltreffende uitwerking van een bottom-up organisatie. Juist vanwege deze bottom-up structuur vindt het Odensehuis altijd de best passende aansluiting op waar haar doelgroep behoefte aan heeft. De deelnemers worden enkel aangevuld met vrijwilligers en stagiaires en ondersteund door een coördinator.

Perspectief
Het Odensehuisconcept biedt met haar format een antwoord op een uiterst wezenlijk probleem van personen met dementie en hun naasten/mantelzorgers. Namelijk het vinden van een nieuw perspectief in het leven. Dit is een probleem waarop de reguliere en professionele zorg nog geen antwoord heeft geformuleerd. Het deelnemen aan het Odensehuis, en de ownership die daar onlosmakelijk mee verbonden is, zet de deelnemer op een vrijblijvende en gelijkwaardige manier aan tot het creëren van een nieuw perspectief.

Psychosociale ondersteuning
De deelnemers voelen niet alleen de verantwoordelijkheid voor het hervinden van het eigen perspectief. Dankzij het open karakter van het Odensehuis en haar niet gereguleerde bottom-up structuur voelen zij ook de ruimte om een rol te spelen in de zoektocht naar een perspectief van andere deelnemers. Van lotgenoot tot lotgenoot, bieden zij elkaar psychosociale ondersteuning en hulp. In het Odensehuisconcept is nadrukkelijk een focus ingebouwd op het leren accepteren van de ziekteverschijnselen van deze hersenziekte, zodat er ruimte ontstaat voor een andere manier van leven. De coördinator brengt hierin structuur door het opzetten van lotgenotengroepen waaraan de personen met dementie en mantelzorgers afzonderlijk van elkaar kunnen deelnemen.

Kennis en advies
Naast de psychosociale ondersteuning die zij elkaar geven staan de deelnemers ook voor elkaar klaar met kennis en advies. Zij zijn immers stuk voor stuk ervaringsdeskundigen in een ziektelandschap waar de medische deskundigen na de diagnose zo goed als uitbehandeld zijn. Iedere persoon met dementie en iedere mantelzorger heeft het wiel zelf moeten uitvinden. Steeds weer opnieuw met het aanbreken van elke nieuwe fase van de ziekte. Met andere woorden: in het Odensehuis kan ervaringsdeskundigheid gedeeld en gehaald worden. De schat aan kennis die een Odensehuis herbergt is dan ook enorm. Het Odensehuis de Linde Delft zal zodoende als kennis-, en adviescentrum fungeren voor de omliggende gemeenschap. De coördinator brengt hierin o.a. structuur aan door het aanleggen van een dementiebibliotheek,


Respijtzorg
Een onopzettelijk uitvloeisel van de opzet en praktijk van het Odensehuis de Linde Delft is dat er automatisch een natuurlijke vorm van respijtzorg ontstaat. De tijd die een persoon met dementie individueel doorbrengt bij het Odensehuis is tijd waarin de mantelzorger niet hoeft te zorgen en deze kan gebruiken om weer op krachten te komen. Op de lange termijn zijn dit soort momenten onmisbaar bij een nationaal zorgplan waarin van personen met dementie gevraagd wordt zolang mogelijk thuis te blijven wonen. Tevens is het Odensehuis de Linde Delft dan ook een plek waar mantelzorgers individueel tijd kunnen doorbrengen.
Niet als mantelzorger, maar als zelfstandig persoon met eigen wensen en behoeften.

Emancipatie
Alle Odensehuizen tezamen streven een gemeenschappelijk doel na, namelijk emancipatie: het creëren van een volwaardige plaats in de samenleving voor personen met dementie. De emancipatie die op individueel niveau wordt bereikt in de afzonderlijke Odensehuizen creëert op landelijk niveau een beweging die het maatschappelijke taboe rondom dementie doorbreekt. Pas als dit taboe wordt doorbroken en het algemene publiek doordrongen raakt van wat de hersenziekte dementie wel is en vooral ook niet is, kunnen personen met dementie een rijkere rol in onze samenleving vervullen.

Doelgroepen
Voordat de doelgroepen van het Odensehuis de Linde Delft nader worden benoemd, is het wellicht verstandig om eerst helder te krijgen wat het is dat hen bindt: dementie. Dementie is een verzamelnaam voor ruim vijftig verschillende hersenziekten die allemaal dezelfde hersenfuncties aantasten. Zo komen de coördinatie, de oriëntatie in plaats en in tijd en het organisatorisch vormogen onder vuur te liggen. Maar ook de opname van nieuwe informatie en het oproepen van opgeslagen informatie. Na verloop van tijd is er in de meeste gevallen sprake van afasie (het onvermogen tot spreken, of niet herkennen en begrijpen van gesproken taal), apraxie (het onvermogen handelingen uit te voeren) en agnosie (het niet herkennen van voorwerpen en hun functies). De meest voorkomende en bekende vormen van dementie zijn alzheimer, vasculaire dementie, fronto-temporale dementie, de ziekte van Pick en Lewy body dementie. Alle verschillende vormen van dementie zijn progressief en tot op heden ongeneeslijk.

De invloed van dementie sijpelt het leven van de betrokkenen binnen om na verloop van tijd alles wat zij opbouwden als een tsunami te overspoelen. En dat telkens weer, met iedere nieuwe fase van de ziekte. Aan de persoon met dementie en de mantelzorgers de taak om na iedere overstroming de overgebleven brokstukken te herschikken en hergebruiken in een nieuwe manier van leven.

Naast personen met dementie zijn naasten/mantelzorgers een belangrijke doelgroep van het Odensehuis de Linde Delft. Zij geven hier zelf de zorg voor hun geliefde met dementie vorm, ontvangen kennis en advies over de ziekte en de omgang ermee. Zij vinden steun bij lotgenoten en momenten om zonder hun geliefde met dementie invulling te geven aan hun dag. Uniek aan het Odensehuisconcept is dus dat mantelzorgers daar net zo goed met of zonder hun geliefde met dementie terecht kunnen. Om te kunnen ontspannen en deel te nemen aan sociale activiteiten.

Een derde belangrijke doelgroep zijn de bewoners van Delft. Zij zijn welkom om deel uit te maken van de sociale groep die binnen het Odensehuis de Linde Delft zal ontstaan. Simpelweg voor een kopje koffie zo nu en dan, of voor informatie en voorlichting over dementie bij ‘een niet pluis gevoel’ over een persoon in hun omgeving. Maar zeker ook als deelnemer in de rol van vrijwilliger. Hun rol kan dus verder reiken dan alleen recreatief. Zij vormen de brug tussen de persoon met dementie en de samenleving. Met de kennis die zij opdoen bij het Odensehuis de Linde Delft kunnen zij hun directe omgeving dementievriendelijker maken. Odensehuis betrekken.

Speerpunten voor beleid 2019-2021

Speerpunt 1: Opbouwen van de organisatie en inbedding in de wijk Tanthof

Tijdens de opbouwende beginfase zal het Odensehuis de Linde Delft, naast het opbouwen van de organisatie, haar pijlen voornamelijk richten op de omgeving Tanthof. Het Odensehuis de Linde Delft staat of valt bij haar wortels in de omgeving waarin zij is gevestigd en haar connectie met de trouwe groep deelnemers die daar onderdeel van is. Deze directe omgeving is in veel gevallen ook de leefomgeving van mensen met dementie. De impact van een dementievriendelijke leefomgeving op de kwaliteit van het dagelijks leven van mensen met dementie is enorm. Hierbij sluiten wij aan bij de ontwikkeling van Delft als dementievriendelijke gemeente. E.e.a. neemt niet weg dat deelnemers vanuit heel Delft welkom bij ons zijn.

Acties speerpunt 1
Ontwikkeling van burgerinitiatief tot professionele organisatie
Opbouwen van een continue groep bezoekers
PR/communicatie vormgeven
Opbouwen van een team vrijwilligers
Deskundigheidsbevordering vrijwilligers
Ontwikkelen van activiteiten
Subsidies verkrijgen
Opbouwen netwerk


Speerpunt 2: samenwerken met- en inbedden in het plaatselijke reguliere aanbod
Odensehuis de Linde Delft gaat voor samenwerking met andere plaatselijke partijen zoals maatschappelijke welzijnsorganisaties en zorgprofessionals om op deze manier een bijdrage te leveren aan een cultuurverandering van het aanbod aan ondersteuning en welzijn van mensen met dementie en hun naasten/mantelzorgers.

Actie speerpunt 2: Een netwerk opbouwen binnen genoemde partijen

Speerpunt 3: aansluiten bij het Landelijk Platform Odensehuizen Nederland
Het belang en het nut van een ondersteunende netwerkorganisatie voor een startend initiatief als het onze is immens. Daarnaast is een organisatie als het LPO belangrijk voor het verspreiden van het Odensehuisconcept Nederland breed en bij het signaleren van- en inspelen op landelijke ontwikkelingen.


Help ons en

Doneer Nu
Copyright © 2022 All Rights Reserved